Uygulamada 2.371 bulmaca
Bir taş saldırı altındaysa ya da olmak üzereyse ve gidebileceği her kare güvensizse kapana kısılmıştır. Ne kadar güçlü olduğu önemli değildir. Gidecek yeri olmayan bir vezir de bir piyon kadar kayıptır. Kapana kısma taktikleri sessiz ve tatmin edici kazançlardır: Gösterişli bir feda yok, sadece rakibinin, taşının sıkıştığını yavaş yavaş fark ederken yüzünde beliren o ifade.
Kapana kısılan taşların çoğu tuzağa kendi ayağıyla girer. Çok ileri giderler, almamaları gereken bir piyonu alırlar ya da daha az kareyi kontrol ettikleri tahta kenarına düşerler.
Klasik tuzak kalıpları
a7’deki (ya da a2’deki) fil. Bir fil a7’deki piyonu alır. Rakip …b6 ile karşılık verir ve filin çaprazı birden kapanır. Diğer tek çıkışı olan b8 de çoğu zaman bir kale ya da vezirle kontrol edilir. Fil hapsolmuştur ve bir iki hamle içinde gelecek bir saldırıyla düşer. Aynı kalıp Siyah için de geçerlidir: a2’deki fil b3 ile kapana kısılır.
Kenardaki at. Tahta kenarındaki bir at en fazla dört kareyi, köşede ise sadece iki kareyi kontrol eder. Tek bir piyon hamlesi sonuncusunu da elinden alabilir.
Açgözlü vezir. Bir piyonu almak için rakip bölgenin derinliklerine dalan bir vezir, bütün geri çekilme karelerini kontrol altında bulabilir. Vezir kanadında, vezirin kendi taşlarından uzakta piyon toplamak bu tuzakların klasik kaynağıdır.
Hapsolmuş kale. Kendi piyonlarının arkasında sıkışmış ya da şahının yanında kıstırılmış bir kale, kurtulamadan bazen bir hafif taşın saldırısına uğrar.
Bir taşın tehlikede olduğunu nasıl anlarsın
Rakibin bir taşı fazla maceraya atılmış göründüğünde aklından şu kontrol listesini geçir:
- Güvenli karelerini say. Cevap sıfır ya da birse ona saldırmanın bir yolunu ara.
- Piyonlarından birinin tempoyla son kaçış karesini elinden alıp alamayacağına bak.
- Tahtanın kenarındaki ya da köşesindeki taşlara, özellikle atlara ve fillere dikkat et.
- Senin tarafının derinliklerinde az önce bir şey alan taşlara bak. Eve nasıl dönecekler?
- Taşa saldırmanın ikinci bir tehdit de yaratıp yaratmadığını düşün; böylece rakibin iki sorunu birden çözemez.
Kaçınılacak hatalar
En büyük hata, kapana kısılan taşa çok erken ya da yanlış taşla saldırmaktır. Onu alabileceği bir taşla saldırırsan yiyerek dışarı çıkabilir. Piyonlar ideal saldıranlardır, çünkü bir piyonu bir fil ya da atla değişmek her zaman iyi bir alışveriştir.
Bir diğer hata tuzağı yanlış sırayla kapatmaktır. Bir kaçış karesini alırsın ama taşın hâlâ başka bir karesi varsa rakibin oradan çıkıp gider. Önce kaçış yollarını kes, sonra saldır.
Son olarak karşı saldırıyı unutma. Kapana kısılan taş zaten kayıp olduğu için rakibin onu son bir piyon almak ya da giderken şah çekmek için kullanabilir. Kazandığın materyalin hemen geri gitmediğinden emin ol.
Tuzakları fark etmek için ipuçları
- Taşlarla değil karelerle düşün. Sadece bir taşın neye saldırdığını değil, hangi karelere ulaşabildiğini sor.
- Piyon hamlelerini silah gibi kullan. Tuzağı kapatan çoğu zaman sessiz bir piyon sürüşüdür.
- Bedava piyonlara şüpheyle yaklaş. Rakibin bir piyonu korumasız bıraktığında, alan taşın sıkışıp kalıp kalmayacağını kontrol et. Kendi taşın bir piyona göz diktiğinde de almadan önce eve dönüş yolunu kontrol et.
Taş kapana kısmak sabrı ödüllendirir. Nakavt darbesi aramıyorsun, sadece yeri tükenmiş tek bir taşı arıyorsun.
