Przeszycie to atak wzdłuż linii na dwie figury przeciwnika, z których cenniejsza stoi z przodu. Gdy zejdzie z drogi, figura za nią zostaje odsłonięta i ją bijesz. Pomyśl o nim jak o związaniu na odwrót: przy związaniu przednia figura jest tańsza i zostaje unieruchomiona, przy przeszyciu przednia figura jest cenniejsza i musi uciekać.
Przeszycie mogą wykonać tylko figury dalekiego zasięgu, więc cała robota spada na gońce, wieże i hetmany. Przeszycia są szczególnie częste w końcówkach, gdy królowie wychodzą na otwartą przestrzeń, a przez pustą szachownicę biegną długie linie.
Szybki przykład krok po kroku
Wyobraź sobie czarnego króla na e6 i czarnego hetmana na h6, obu na szóstej linii, bez niczego pomiędzy. Białe mają wieżę, która może dojść na a6, a pola b6, c6 i d6 są puste.
- Szach. Wa6+ atakuje króla wzdłuż szóstej linii.
- Wymuszona odpowiedź. Król nie może zostać na tej linii, bo wieża kontroluje całą linię. Musi z niej zejść, na piątą albo siódmą linię.
- Bicie. Gdy król zejdzie z linii, wieża sięga aż do h6 i gra Wxh6. Nawet jeśli wieża zostanie później zbita, białe wymieniły wieżę na hetmana.
Ta sama geometria działa na przekątnych. Goniec, który szachuje króla na d5 wzdłuż długiej przekątnej, gdy w rogu na a8 stoi czarna wieża, wygrywa tę wieżę, gdy tylko król zejdzie z linii.
Sygnały, że w pozycji czai się przeszycie
- Dwie figury przeciwnika stoją na tej samej otwartej linii pionowej, poziomej albo przekątnej, a cenniejsza jest bliżej ciebie.
- Wrogi król jest odsłonięty w końcówce i dzieli linię z wieżą albo hetmanem.
- Hetman przeciwnika i niebroniona wieża stoją w jednej linii, nawet bez udziału króla.
- Przeciwnik właśnie postawił figurę na długiej otwartej linii, nie sprawdzając, co stoi za nią.
Królowie najlepiej sprawdzają się jako przednia figura, bo zaatakowani muszą się ruszyć. Ale hetman przed wieżą działa niemal równie dobrze, bo hetman też nie może zostać pod biciem.
Kiedy przeszycie nie działa
Nie każda para na jednej linii to darmowa wygrana. Przeszycie zawodzi, gdy:
- Tylna figura jest broniona, a figura, która przeszywa, jest od niej cenniejsza. Przeszycie bronionej wieży hetmanem to po prostu wymiana hetmana na wieżę.
- Przednia figura może zasłonić lub kontratakować. Król, który zrobi krok naprzód i obroni tylną figurę, albo hetman, który odpowie własnym szachem, mogą zepsuć pomysł.
- Pole przeszycia jest kontrolowane. Jeśli twoją wieżę lub gońca można po prostu zbić, gdy tylko tam stanie, przeszycia nie ma.
Wskazówki, jak szybciej znajdować przeszycia
- W końcówkach patrz najpierw na króla. Zapytaj, które linie przez niego przechodzą i co stoi dalej na każdej z nich.
- Używaj szachów, żeby ustawić figury w linii. Czasem pierwszy szach spycha króla na tę samą linię co jego hetman i przygotowuje przeszycie w następnym ruchu.
- Broń się, schodząc z linii. Gdy to tobie grozi przeszycie, nie stawiaj króla i niebronionej wieży albo hetmana na tej samej otwartej linii.
Przeszycia są krótkie, czyste i dają mnóstwo satysfakcji, a gdy nauczysz się prowadzić wzrokiem linie przez króla, zobaczysz je wszędzie.









